Çocuğun Velayeti Kime Verilir? Mahkeme Neye Göre Karar Verir?
- Av. Arda Engin
- 6 Nis
- 1 dakikada okunur
Boşanma sürecinde en sancılı konu kuşkusuz çocukların geleceğidir. Türk hukuk sisteminde velayet düzenlenirken tek bir temel kriter vardır: Çocuğun Üstün Yararı. Mahkeme, anne veya babanın isteklerinden ziyade, çocuğun hangi ortamda daha sağlıklı gelişeceğine odaklanır.
İşte velayet kararında belirleyici olan kritik faktörler:
Yaş Faktörü (Bebeklik ve Küçük Çocuklar)
0-6 yaş arasındaki çocukların anne şefkatine ve bakımına en çok ihtiyaç duyduğu dönem olduğu kabul edilir. Bu yaş grubundaki çocukların velayeti, annenin yaşam tarzı çocuğun sağlığına veya ahlaki gelişimine doğrudan bir engel teşkil etmediği sürece genellikle anneye verilir.
Çocuğun Görüşü (İdrak Çağı)
Yargıtay ve Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi uyarınca, 8-12 yaş ve üzeri çocuklar "idrak çağında" kabul edilir. Mahkeme tarafından görevlendirilen uzman pedagoglar eşliğinde çocuğun görüşü alınır. Çocuk hangi ebeveyniyle yaşamak istediğini makul gerekçelerle sunarsa, hakim bu tercihi büyük oranda dikkate alır.
Yaşam Standartları ve Sosyal Çevre
Mahkeme sadece maddi gelire bakmaz. Şu soruların yanıtları aranır:
• Hangi ebeveyn çocuğun eğitimiyle daha yakından ilgileniyor?
• Çocuğun mevcut düzeni (okulu, arkadaş çevresi) bozulacak mı?
• Ebeveynlerin çocukla geçireceği zamanın kalitesi nedir?
Kardeşlerin Ayrılmaması İlkesi
Hukukumuzda kardeşlerin birbirinden koparılmaması esastır. Eğer birden fazla çocuk varsa, kardeşlik bağlarının devamı için mahkeme -istisnai durumlar hariç- velayeti aynı ebeveyne verme eğilimindedir.
Ortak Velayet Mümkün mü?
Son yıllarda hukukumuza giren "Ortak Velayet" uygulaması ile boşanmış olsalar dahi anne ve babanın çocukla ilgili kararları birlikte alması mümkündür. Bunun için her iki tarafın da istekli olması ve çocuğun bu durumdan olumsuz etkilenmeyeceğinin tespiti gerekir.
Önemli Not: Velayet kararı kesin hüküm değildir. Şartların değişmesi (ebeveynin evlenmesi, yurt dışına taşınması, çocuğun bakımının ihmal edilmesi vb.) durumunda her zaman Velayetin Değiştirilmesi Davası açılabilir.
Yorumlar